با فرزندمان در مورد جنگ چگونه حرف بزنیم؟ ۶ نبایدِ حیاتی در گفتگو با کودکان
در روزهای پرالتهاب و سایه سنگین اخبار جنگ، کودکان حساسترین گروهی هستند که اضطراب را با تمام وجود لمس میکنند. بسیاری از والدین برای آرام کردن فرزندشان ناخودآگاه جملاتی را به زبان میآورند که نه تنها آرامبخش نیست، بلکه امنیت روانی کودک را بیشتر به خطر میاندازد.
در این مقاله از مجله آنلاین زندگی سالم، بر اساس توصیههای روانشناسی بحران، یاد میگیریم که چه حرفهایی را در جگ و بحران نباید به کودکان بگوییم و جایگزین هوشمندانه آنها چیست.
چگونگی حرف زدن با کودک در مورد جنگ
۱. انکار نکردن ترس
وقتی به کودک میگویید «نترس»، او احساس میکند احساساتش اشتباه است و اضطرابش را پنهان میکند. این کار باعث خاموش شدن ترس نمیشود، بلکه آن را درونی میکند.
- بگویید: «میفهمم صداها ترسناک بود. من هم کمی نگران شدم، ولی الان کنار هم و در امان هستیم.»
- جایگزین «چیزی نیست، الکی میترسی»
۲. عدم تصویرسازی فاجعهآمیز
کودکان قدرت تحلیل آینده را ندارند و با شنیدن جملات مبهم، بدترین سناریوها را در ذهنشان میسازند.
- بگویید: «در حال حاضر اطلاعات دقیقی نداریم، ولی هر اتفاقی بیفتد، بزرگترها مسئول مراقبت از بچهها هستند و تمام تلاششان را میکنند.»
- جایگزین «اگر جنگ بشه، معلوم نیست چی بشه
۳. پرهیز از انتقال بار روانی
ابراز ترسِ شدید والدین، نقش تکیهگاه بودن آنها را در ذهن کودک تخریب میکند و کودک به طور ناخودآگاه سعی میکند نقش محافظ والدین را بازی کند.
- بگویید: «من هم گاهی نگران میشوم، اما بلدم چطور آرامشم را برگردانم و از تو مراقبت کنم.»
- جایگزین «من خودم هم خیلی میترسم»
۴. پرهیز از ایجاد حالت هشدار دائمی
تصویر ناگهانی «فرار»، سیستم عصبی کودک را در حالت گوشبه زنگ همیشگی قرار میدهد که بسیار فرساینده است.
- بگویید: «ما برای هر شرایطی برنامه داریم و همیشه در کنار هم خواهیم بود.»
- جایگزین «اگه اتفاقی بیفته، باید فرار کنیم»
۵. صداقت به جای وعده دروغین
دادن وعدهای که کنترلش دست شما نیست، خطرناک است. اگر اتفاق کوچکی بیفتد، اعتماد کودک به شما برای همیشه ویران میشود.
- بگویید: «دقیقاً نمیدانیم فردا چه میشود، اما قول میدهم با تمام توانم از تو مراقبت کنم.»
- جایگزین «قول میدهم هیچ اتفاق بدی نمیافته»
۶. مدیریت خشم و خستگی
کودک در شرایط بحرانی بیش از همیشه به توجه نیاز دارد. پرخاشگری شما باعث میشود او احساس گناه کند و فکر کند بار اضافهای روی دوش والدین است.
- بگویید: «الان کمی خستهام و نیاز به زمان دارم تا آرام شوم. کمی بعد حتماً با هم صحبت میکنیم.»
- جایگزین «بس کن دیگه، خودم به اندازه کافی اعصابم خرد هست»
جمعبندی: کلید طلایی، «تأیید احساس» و «اطمینانبخشی» است
در زمان جنگ یا هر بحران دیگری، کودک بیش از هر چیز نیاز دارد بداند که احساسش (ترس، غم، خشم) دیده شده و بزرگترها برای امنیت او برنامه دارند. صداقتِ همراه با آرامش، قویترین سپر دفاعی برای روان فرزند شماست.