سبزیجات مضر برای سنگ کلیه، افراد مبتلا چه سبزیهایی را نباید بخورند؟
اگر سابقه ابتلا به سنگ کلیه را دارید، احتمالاً این سؤال برایتان جدی و تکرار شونده است: برای جلوگیری از عود سنگ کلیه، از مصرف چه سبزیجاتی باید خودداری کنیم؟ پاسخ کوتاه و کاربردی این است که برخی سبزیجات، به دلیل داشتن مقدار بالای اگزالات، میتوانند خطر تشکیل مجدد سنگ کلیه را افزایش دهند. از آن جایی که بیشتر سنگهای کلیه از نوع اگزالات کلسیم هستند، آشنایی با سبزیجات مضر برای سنگ کلیه و اصلاح رژیم غذایی، نقش مهمی در پیشگیری از بازگشت این بیماری دارد. در این مقاله به طور دقیق بررسی میکنیم چه سبزیهایی برای کلیه مضر است و چگونه میتوان مصرف آنها را مدیریت کرد.
همراه مجله آنلاین زندگی سالم باشید.
ارتباط اگزالات با تشکیل سنگ کلیه
اگزالاتها ترکیبات طبیعی هستند که در بسیاری از غذاهای گیاهی یافت میشوند. این ترکیبات در بدن میتوانند به کلسیم متصل شوند و در شرایطی مانند کمتر نوشیدن آب، اختلالات گوارشی یا مصرف زیاد اگزالات، منجر به تشکیل کریستال و سنگ کلیه شوند.
بیش از ۷۰ درصد سنگهای کلیه از نوع اگزالات کلسیمی هستند. به همین دلیل، در رژیم غذایی سنگ کلیه توجه به میزان اگزالات دریافتی اهمیت زیادی دارد. اگزالات ذاتاً مادهای مضر نیست، اما مصرف بیش از حد آن برای افراد مستعد یا مبتلا به سنگ کلیه، خطرناک تلقی میشود.
سبزیجات مضر برای سنگ کلیه کداماند؟
در ادامه، مهمترین سبزیجاتی که اگزالات بالایی دارند و باید در رژیم غذایی افراد مبتلا به سنگ کلیه محدود شوند، معرفی میشوند.
اسفناج، مضر برای سنگ کلیه
اسفناج یکی از شناخته شدهترین سبزیجات مضر برای کلیه است. این سبزی با وجود ارزش غذایی بالا، مقدار بسیار زیادی اگزالات دارد و مصرف مداوم آن میتواند خطر عود سنگ کلیه را افزایش دهد.
چغندر، سبزی مضر برای کلیه
چغندر و به ویژه برگ چغندر، اگزالات بالایی دارند. مصرف زیاد این سبزی در افراد مستعد سنگ کلیه توصیه نمیشود.
سیب زمینی شیرین، مضر برای سنگ کلیه
سیب زمینی، بهخصوص زمانی که با پوست مصرف میشود، جزو سبزیجات با اگزالات متوسط تا بالا محسوب میشود. سیب زمینی شیرین نیز از نظر اگزالات در سطح بالایی قرار دارد و باید در رژیم غذایی سنگ کلیه کنترل شود.
ریواس، سبزیجات مضر برای سنگ کلیه
ریواس یکی از منابع بسیار غنی اگزالات است و مصرف آن برای افراد مبتلا به سنگ کلیه میتواند خطرناک باشد. در اغلب منابع تغذیهای، ریواس در فهرست سبزیجات ممنوعه برای سنگ کلیه قرار میگیرد.
کلم بروکلی و کلم بروکسل، سبزی مضر کلیه
این سبزیجات اگرچه برای افراد سالم مفید هستند، اما مصرف بیش از حد آنها در افراد مستعد سنگ کلیه میتواند مشکل ساز باشد.
کلم پیچ و سبزیجات پخته شده خاص، مضر برای کلیه
اسفناج پخته، کلم پیچ پخته و سبزیجاتی که بهصورت تغلیظ شده مصرف میشوند، در حجم کم اگزالات بالایی وارد بدن میکنند و باید با احتیاط مصرف شوند.
سایر سبزیجات مضر برای سنگ کلیه
گل کلم، پیاز، پیازچه، کدو حلوایی و گوجه فرنگی نیز در صورت مصرف زیاد، در دسته سبزیجات مضر برای سنگ کلیه قرار میگیرند و بهتر است در رژیم غذایی مدیریت شوند.
جدول سبزیجات مضر برای سنگ کلیه
| نام سبزی | میزان اگزالات | توصیه مصرف |
| اسفناج | بسیار بالا | اجتناب یا مصرف بسیار محدود |
| ریواس | بسیار بالا | اجتناب کامل |
| چغندر | بالا | مصرف محدود |
| سیبزمینی | متوسط تا بالا | مصرف کنترل شده |
| سیبزمینی شیرین | بالا | مصرف محدود |
| کلم بروکلی | متوسط | مصرف متعادل |
| کلم بروکسل | متوسط | مصرف گهگاهی |
| کلم پیچ | متوسط | ترجیحاً پخته و کم حجم |
تأثیر آنتی بیوتیکها بر افزایش اگزالات
مصرف آنتیبیوتیکها میتواند باکتریهای مفید روده را که مسئول تجزیه اگزالات هستند، از بین ببرد. در نتیجه، اگزالات بیشتری جذب بدن میشود و احتمال تشکیل سنگ کلیه افزایش مییابد. این موضوع در افرادی که سابقه سنگ کلیه دارند، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
چگونه مصرف سبزیجات مضر برای کلیه را مدیریت کنیم؟
برای کاهش خطر عود سنگ کلیه، رعایت این نکات توصیه میشود:
- پختن سبزیجاتی مانند اسفناج برای کاهش اگزالات
- مصرف همزمان غذاهای پر اگزالات با مواد غذایی غنی از کلسیم
- نوشیدن آب کافی در طول روز
- رعایت تنوع و تعادل در رژیم غذایی سنگ کلیه
کلسیم موجود در وعده غذایی در روده به اگزالات متصل میشود و مانع از رسیدن آن به کلیهها میگردد.
جمعبندی
شناخت سبزیجات مضر برای سنگ کلیه نقش مهمی در پیشگیری از عود این بیماری دارد. اسفناج، ریواس، چغندر و سیب زمینی از مهمترین پاسخها به این سؤال هستند که چه سبزیهایی برای کلیه مضر است. با اصلاح رژیم غذایی، نوشیدن آب کافی و مدیریت مصرف سبزیجات پر اگزالات، میتوان خطر بازگشت سنگ کلیه را تا حد زیادی کاهش داد.